Sommige beleggers zoeken vooral naar bedrijven die snel groeien. Andere beleggers proberen juist ondernemingen te vinden waarvan de aandelenkoers lager ligt dan de werkelijke waarde van het bedrijf. Deze tweede aanpak staat bekend als waardebeleggen.

Bij deze strategie zoeken beleggers naar zogenaamde waardeaandelen. Dat zijn aandelen die aantrekkelijk geprijsd lijken in verhouding tot de winst, kasstromen, bezittingen of andere financiële kenmerken van een onderneming.

Maar een lage aandelenkoers betekent niet automatisch dat een bedrijf ondergewaardeerd is. Soms heeft de markt goede redenen om weinig voor een onderneming te betalen. Daarom is het belangrijk om te begrijpen hoe waardebeleggen werkt en hoe je onderscheid maakt tussen een koopje en een aandeel dat terecht goedkoop is.

Wat zijn waardeaandelen?

Waardeaandelen zijn aandelen die relatief goedkoop lijken ten opzichte van de financiële prestaties of de geschatte waarde van een onderneming. Beleggers proberen bedrijven te vinden waarvan de marktprijs lager ligt dan wat het bedrijf volgens hun analyse waard zou kunnen zijn.

Stel dat een onderneming volgens jouw berekeningen ongeveer €100 per aandeel waard is, terwijl het aandeel op de beurs voor €70 wordt verhandeld. Dan lijkt er een verschil van €30 te bestaan tussen de geschatte waarde en de huidige koers.

Dat verschil wordt ook wel de margin of safety genoemd, oftewel de veiligheidsmarge. Het idee is dat je niet de volledige geschatte waarde betaalt, maar een lagere prijs probeert te vinden. Zo houd je enige ruimte voor fouten in je berekeningen of tegenvallende bedrijfsresultaten.

De werkelijke waarde van een onderneming is echter niet rechtstreeks waarneembaar. Je moet deze schatten op basis van financiële cijfers, verwachtingen en aannames. Daarom kan de ene belegger een aandeel ondergewaardeerd vinden, terwijl een andere belegger het juist duur vindt.

Waardeaandelen komen voor in allerlei sectoren. Denk aan banken, verzekeraars, industriële bedrijven, energieproducenten en ondernemingen met stabiele kasstromen. Ook een technologiebedrijf kan een waardeaandeel zijn wanneer de beurskoers aantrekkelijk is ten opzichte van de onderliggende prestaties.

Waardebeleggen betekent dus niet dat je uitsluitend aandelen koopt van oude, trage of bekende bedrijven. Het draait vooral om de verhouding tussen de prijs die je betaalt en de waarde die je ervoor terugkrijgt.

Hoe herken je een ondergewaardeerd aandeel?

Om te beoordelen of een aandeel ondergewaardeerd is, moet je verder kijken dan de actuele beurskoers. Verschillende financiële kengetallen kunnen helpen om de waardering te onderzoeken.

Een bekend hulpmiddel is de koers-winstverhouding, ook wel de P/E-ratio genoemd. Hiermee vergelijk je de aandelenkoers met de winst per aandeel.

Stel dat een bedrijf €5 winst per aandeel maakt en de aandelenkoers €50 bedraagt. De P/E-ratio is dan 10. Je betaalt dus tien keer de jaarlijkse winst per aandeel.

Een lage P/E kan erop wijzen dat een aandeel relatief goedkoop is. Maar je moet ook onderzoeken waarom de markt deze waardering hanteert. Verwacht men dat de winst gaat dalen? Heeft het bedrijf veel schulden? Of is de onderneming juist tijdelijk uit de gratie geraakt?

Daarnaast kun je kijken naar de vrije kasstroom. Dit is het geld dat een onderneming overhoudt nadat bepaalde investeringen zijn betaald. Een bedrijf dat structureel veel vrije kasstroom genereert, kan financieel aantrekkelijk zijn, vooral wanneer de beurswaarde relatief laag is.

Ook de koers-boekwaardeverhouding kan nuttig zijn. Deze vergelijkt de beurswaarde met het eigen vermogen op de balans. Dit kengetal wordt bijvoorbeeld gebruikt bij banken en bepaalde financiële ondernemingen. Bij bedrijven die sterk afhankelijk zijn van merken, software of andere immateriële bezittingen, kan de boekwaarde echter een minder volledig beeld geven.

Naast deze cijfers is het belangrijk om de financiële gezondheid te beoordelen. Een bedrijf kan goedkoop lijken omdat het marktaandeel verliest, hoge schulden heeft of structureel minder winstgevend wordt.

Gebruik daarom meerdere vragen bij je analyse:

• Is de omzet stabiel of groeiend?

• Is de winst structureel positief?

• Genereert het bedrijf voldoende vrije kasstroom?

• Zijn de schulden beheersbaar?

• Heeft de onderneming een duurzaam concurrentievoordeel?

• Hoe verhoudt de waardering zich tot vergelijkbare bedrijven?

• Is de lage koers tijdelijk te verklaren of zijn de problemen structureel?

Een ondergewaardeerd aandeel herken je dus niet aan één laag kengetal. Het gaat om de combinatie van bedrijfskwaliteit, financiële prestaties, risico’s en prijs.

Welke risico’s zijn er bij waardebeleggen?

Waardebeleggen klinkt aantrekkelijk: koop een goed bedrijf voor minder dan het waard is en profiteer wanneer de markt de waarde beter herkent. In de praktijk is het lastiger dan het lijkt.

Een van de grootste risico’s is de zogenaamde value trap. Dit is een aandeel dat goedkoop lijkt, maar waarvan de onderneming steeds verder achteruitgaat.

Stel dat een bedrijf vroeger €10 winst per aandeel maakte en een koers van €100 had. De P/E-ratio was dan 10. Vervolgens verliest het bedrijf klanten en daalt de winst naar €4 per aandeel.

De aandelenkoers zakt naar €50. Het aandeel is daarmee 50% goedkoper geworden ten opzichte van de oude koers. Toch bedraagt de P/E nu 12,5. Op basis van de nieuwe winst is het aandeel dus niet goedkoper geworden, maar juist duurder.

Dit voorbeeld laat zien waarom je niet blind moet vertrouwen op koersdalingen. Je moet begrijpen wat er met het bedrijf gebeurt.

Een ander risico is dat de markt een aandeel jarenlang laag blijft waarderen. Zelfs als jouw analyse klopt, is er geen garantie dat andere beleggers de waarde snel zullen erkennen. Je kunt daardoor lang moeten wachten voordat de koers zich ontwikkelt zoals je verwacht.

Ook kunnen financiële cijfers een vertekend beeld geven. Een onderneming kan bijvoorbeeld tijdelijk uitzonderlijk veel winst maken door een eenmalige gebeurtenis. Wanneer je die winst als uitgangspunt neemt, lijkt de waardering aantrekkelijker dan ze werkelijk is.

Daarom is het verstandig om naar meerdere jaren te kijken en te onderzoeken of de winst en kasstromen duurzaam zijn.

Een praktische aanpak is om eerst de kwaliteit van het bedrijf te beoordelen en pas daarna naar de prijs te kijken. Onderzoek hoe het bedrijf geld verdient, welke concurrentievoordelen het heeft en welke risico’s de toekomstige winst kunnen beïnvloeden.

Vervolgens kun je verschillende scenario’s maken. Wat gebeurt er als de winst groeit zoals verwacht? Wat als de resultaten tegenvallen? En hoeveel zou het bedrijf waard zijn wanneer de groei lager uitvalt?

Daarbij kan een veiligheidsmarge helpen. Hoe onzekerder de toekomstige resultaten, hoe voorzichtiger je doorgaans moet zijn met de waarde die je aan het bedrijf toekent.

Waardebeleggen draait uiteindelijk niet om het kopen van de goedkoopste aandelen, maar om het vinden van een aantrekkelijke verhouding tussen kwaliteit, risico en prijs.

Voor beleggers die zelf aandelen selecteren, kan waardebeleggen een nuttige strategie zijn. Je leert verder te kijken dan koersbewegingen en onderzoekt wat een onderneming financieel werkelijk presteert.

Toch bestaat er geen perfecte formule om ondergewaardeerde bedrijven te vinden. Financiële ratio’s geven aanwijzingen, maar je moet altijd begrijpen waarom een aandeel tegen een bepaalde prijs wordt verhandeld.

Een lage P/E, sterke kasstroom en gezonde balans kunnen interessante uitgangspunten zijn. Maar ook de concurrentiepositie, toekomstige winstgroei en risico’s bepalen of een onderneming aantrekkelijk is.

Het belangrijkste is daarom om niet alleen te vragen of een aandeel goedkoop lijkt, maar ook waarom het goedkoop is. Juist dat onderscheid helpt je om mogelijke kansen beter te beoordelen en te voorkomen dat je blijft investeren in bedrijven waarvan de vooruitzichten structureel verslechteren. Benieuwd wat vrije kasstroom is en waarom het belangrijk is voor beleggers? In deze blog ontdek je wat vrije kasstroom zegt over de financiële gezondheid van een bedrijf.