Inhoudsopgave

Wat is een aandeleninkoopprogramma en hoe werkt het?

Een aandeleninkoopprogramma is een manier waarop een beursgenoteerd bedrijf eigen aandelen terugkoopt op de beurs of via een andere transactie. Dit wordt ook wel een share buyback genoemd. Bedrijven gebruiken aandeleninkoop vaak om kapitaal terug te geven aan aandeelhouders, het aantal uitstaande aandelen te verminderen of aan te geven dat het management vertrouwen heeft in de toekomst van de onderneming.

Voor beleggers kan een aandeleninkoop interessant zijn, omdat het aantal aandelen in omloop afneemt. Wanneer de totale winst van een bedrijf gelijk blijft, kan de winst per aandeel hierdoor stijgen. Dat kan de waardering van een aandeel beïnvloeden en op termijn bijdragen aan een hogere beurskoers.

Toch is een aandeleninkoop niet automatisch positief. Een bedrijf kan ook te veel betalen voor zijn eigen aandelen, geld gebruiken dat beter in groei had kunnen worden geïnvesteerd of extra schulden aangaan om aandelen terug te kopen. Daarom is het belangrijk om te begrijpen waarom een onderneming aandelen inkoopt en hoe zij dit financiert.

Wat is een aandeleninkoopprogramma en waarom doen bedrijven dit?

Bij een aandeleninkoopprogramma besluit een onderneming om een deel van haar eigen aandelen terug te kopen. Deze aandelen worden doorgaans op de beurs gekocht tegen de actuele marktprijs, hoewel bedrijven ook via andere constructies aandelen kunnen inkopen.

Wanneer een bedrijf eigen aandelen inkoopt en deze vervolgens intrekt, neemt het aantal uitstaande aandelen af. De onderneming wordt hierdoor niet automatisch meer waard, maar de winst en andere financiële resultaten worden verdeeld over minder aandelen.

Bedrijven kiezen om verschillende redenen voor aandeleninkoop:

  • Kapitaal teruggeven aan aandeelhouders: een onderneming kan overtollig geld gebruiken om aandeelhouders indirect te belonen.

  • Winst per aandeel verhogen: bij gelijkblijvende winst kan een lager aantal aandelen de EPS verhogen.

  • Vertrouwen uitstralen: het management kan aangeven dat het de eigen aandelen aantrekkelijk geprijsd vindt.

  • Kapitaalstructuur optimaliseren: een bedrijf kan besluiten dat het minder eigen vermogen nodig heeft of dat een andere financieringsstructuur beter past.

  • Verwatering beperken: aandeleninkoop kan het effect van aandelenuitgifte aan personeel of management compenseren.

Aandeleninkoop is een alternatief voor dividend. Bij dividend ontvangen aandeelhouders rechtstreeks geld. Bij een aandeleninkoop wordt het geld gebruikt om aandelen uit de markt te halen, waardoor aandeelhouders die hun aandelen behouden een groter relatief belang in de onderneming kunnen krijgen.

Hoe werkt een aandeleninkoop in de praktijk?

Stel dat een bedrijf 100 miljoen aandelen heeft uitstaan en besluit om 10 miljoen aandelen terug te kopen. Na de inkoop en intrekking van deze aandelen zijn er nog 90 miljoen aandelen in omloop.

Een belegger die vóór de aandeleninkoop 10.000 aandelen bezat, had een belang van 0,01% in het bedrijf.

Na de aandeleninkoop, wanneer hij zijn aandelen behoudt, stijgt zijn relatieve belang naar ongeveer 0,0111%.

De belegger bezit nog steeds 10.000 aandelen, maar vertegenwoordigt een groter percentage van de onderneming. Dit is een belangrijk verschil: je krijgt niet automatisch extra aandelen op je rekening, maar je bestaande aandelen vertegenwoordigen een groter deel van het bedrijf.

Er zijn overigens ook bedrijven die ingekochte aandelen niet direct intrekken, maar als treasury shares aanhouden voor bijvoorbeeld personeelsbeloningen of toekomstige transacties. In dat geval kan het effect op het aantal uitstaande aandelen anders zijn.

Wat zijn de voordelen van aandeleninkoop voor beleggers?

Een aandeleninkoopprogramma kan op verschillende manieren gunstig zijn voor aandeelhouders. Het belangrijkste effect is vaak dat het aantal uitstaande aandelen afneemt, waardoor financiële resultaten per aandeel kunnen verbeteren.

1. De winst per aandeel kan stijgen

Een van de bekendste effecten van aandeleninkoop is de mogelijke stijging van de winst per aandeel (EPS). Wanneer een bedrijf dezelfde totale winst behaalt, maar minder aandelen heeft uitstaan, neemt de winst per aandeel toe.

Stel dat een onderneming € 100 miljoen nettowinst maakt en 100 miljoen aandelen heeft uitstaan.

De winst per aandeel bedraagt dan:

€ 100 miljoen ÷ 100 miljoen aandelen = € 1 per aandeel.

Het bedrijf besluit vervolgens 10 miljoen aandelen terug te kopen en in te trekken. Het aantal aandelen daalt naar 90 miljoen. De totale nettowinst blijft gelijk.

De nieuwe winst per aandeel wordt:

€ 100 miljoen ÷ 90 miljoen aandelen = € 1,11 per aandeel.

Effect van aandeleninkoop

EPS vóór inkoop

€ 1,00

EPS na inkoop

€ 1,11

11,1% hogere winst per aandeel

De totale nettowinst blijft in dit voorbeeld gelijk. Alleen het aantal aandelen neemt af.

Dit kan gunstig zijn voor beleggers, omdat de winst die aan ieder aandeel wordt toegerekend hoger wordt. Wanneer de markt dezelfde koers-winstverhouding blijft hanteren, kan de aandelenkoers hierdoor theoretisch stijgen.

Maar let op: de stijging van de EPS betekent niet dat het bedrijf zelf 11,1% meer winst heeft gemaakt. De winst is gelijk gebleven. Alleen het aantal aandelen is afgenomen.

2. Je eigendomsbelang groeit zonder aandelen bij te kopen

Wanneer een onderneming haar eigen aandelen intrekt, neemt het totale aantal aandelen af. Beleggers die hun aandelen behouden, bezitten daardoor automatisch een groter relatief belang in het bedrijf.

Je hoeft dus zelf geen extra aandelen te kopen om je percentage eigendom in de onderneming te laten stijgen.

Dit kan vooral interessant zijn bij bedrijven die jarenlang structureel aandelen inkopen en tegelijkertijd hun omzet, winst en vrije kasstroom laten groeien.

3. Aandeleninkoop kan een alternatief zijn voor dividend

Bedrijven die veel vrije kasstroom genereren, hebben verschillende mogelijkheden om hun geld te gebruiken. Ze kunnen investeren in nieuwe projecten, overnames doen, schulden aflossen, dividend uitkeren of eigen aandelen inkopen.

Sommige ondernemingen kiezen liever voor aandeleninkoop dan voor een hoger dividend. Een dividendverhoging creëert namelijk vaak de verwachting dat het dividend in de toekomst op hetzelfde niveau blijft of verder stijgt. Een aandeleninkoopprogramma kan flexibeler worden aangepast.

Voor beleggers kan dat gunstig zijn, vooral wanneer het bedrijf aandelen terugkoopt op momenten waarop de beurskoers volgens het management aantrekkelijk is.

4. Het kan een signaal zijn dat het management vertrouwen heeft

Wanneer een bedrijf een groot aandeleninkoopprogramma aankondigt, kan dat erop wijzen dat het management vertrouwen heeft in de toekomstige prestaties van de onderneming.

Het management denkt mogelijk dat de aandelen ondergewaardeerd zijn en dat het investeren in eigen aandelen een aantrekkelijk rendement oplevert.

Dit signaal moet je echter niet blind vertrouwen. Bestuurders kunnen ook verkeerde inschattingen maken of aandelen inkopen om bepaalde financiële doelstellingen te behalen. Bekijk daarom altijd de daadwerkelijke financiële situatie van het bedrijf.

Wanneer is een aandeleninkoopprogramma juist nadelig?

Hoewel aandeleninkoop positief kan uitpakken, zijn er ook situaties waarin het juist waarde vernietigt. De manier waarop een bedrijf aandelen terugkoopt is belangrijker dan de aankondiging zelf.

Een bedrijf koopt aandelen tegen een te hoge prijs

Een van de grootste risico’s is dat een onderneming haar eigen aandelen terugkoopt terwijl deze eigenlijk te duur zijn.

Stel dat de geschatte intrinsieke waarde van een aandeel € 50 bedraagt, maar het bedrijf koopt aandelen terug tegen € 80. Dan betaalt de onderneming aanzienlijk meer dan de geschatte waarde.

Het geld had mogelijk beter gebruikt kunnen worden voor investeringen, het aflossen van schulden of het uitkeren van dividend.

Aandeleninkoop is vooral interessant wanneer een bedrijf eigen aandelen terugkoopt tegen een prijs die lager ligt dan de werkelijke waarde. In dat geval kan de inkoop waarde toevoegen voor de overblijvende aandeelhouders.

De onderneming gebruikt te veel schulden

Sommige bedrijven financieren aandeleninkoop met geleend geld. Dat hoeft niet direct problematisch te zijn wanneer de onderneming een sterke balans heeft en de rente goed kan betalen.

Maar wanneer een bedrijf veel schulden aangaat om aandelen terug te kopen, kan de financiële positie verslechteren.

Houd daarom rekening met:

  • De totale schuldenpositie.

  • De verhouding tussen nettoschuld en EBITDA.

  • De rentelasten.

  • De vrije kasstroom.

  • De financiële ruimte om tegenvallers op te vangen.

Een bedrijf dat zijn aandelen terugkoopt terwijl de schulden snel oplopen en de vrije kasstroom daalt, verdient extra aandacht.

De winst per aandeel stijgt, maar de onderneming groeit niet

Een aandeleninkoopprogramma kan de winst per aandeel verhogen zonder dat de omzet of totale winst groeit.

Dat kan een vertekend beeld geven wanneer je uitsluitend naar EPS growth kijkt. Een bedrijf kan bijvoorbeeld een winstgroei per aandeel van 10% rapporteren, terwijl de totale nettowinst slechts 2% groeit. Het verschil kan grotendeels ontstaan doordat het aantal aandelen afneemt.

Daarom is het verstandig om altijd zowel de totale nettowinst als de winst per aandeel te bekijken. Zo kun je beter beoordelen of de onderneming daadwerkelijk groeit of vooral haar aandelenstructuur verandert.

Aandeleninkoop wordt gebruikt om bonussen te verhogen

Bij sommige ondernemingen is de beloning van het management gekoppeld aan de winst per aandeel, de aandelenkoers of bepaalde financiële doelstellingen.

Aandeleninkoop kan deze cijfers verbeteren, waardoor bestuurders mogelijk hogere bonussen ontvangen. Dat hoeft niet altijd in het belang van de aandeelhouders te zijn.

Kijk daarom niet alleen naar hoeveel aandelen een bedrijf terugkoopt, maar ook naar de reden achter het programma, de beloningsstructuur van het management en de daadwerkelijke resultaten van de onderneming.

Hoe beoordeel je een aandeleninkoopprogramma als belegger?

Wanneer een bedrijf een aandeleninkoop aankondigt, kun je deze het beste beoordelen aan de hand van een aantal belangrijke punten.

Waar let je op? Waarom is dit belangrijk?
Vrije kasstroom Kan het bedrijf de inkoop uit eigen middelen financieren?
Waardering van het aandeel Koopt het bedrijf aandelen goedkoop of juist duur?
Aantal aandelen Daalt het aantal uitstaande aandelen daadwerkelijk?
Totale winst Groeit de onderneming zelf of alleen de EPS?
Schulden Wordt de inkoop gefinancierd met extra leningen?
Dividendbeleid Hoe verhoudt de inkoop zich tot dividend?
Managementbeloningen Heeft het management zelf voordeel van de inkoop?

Een sterk aandeleninkoopprogramma herken je vaak bij bedrijven die voldoende vrije kasstroom genereren, een gezonde balans hebben en hun eigen aandelen terugkopen wanneer de waardering aantrekkelijk is.

Een onderneming die structureel aandelen terugkoopt, haar totale winst laat groeien, haar schulden beheerst en tegelijkertijd een sterk rendement op geïnvesteerd kapitaal behaalt, kan interessant zijn voor langetermijnbeleggers.

Uiteindelijk is aandeleninkoop geen reden op zichzelf om een aandeel te kopen. Het is een onderdeel van de kapitaalallocatie van een onderneming. De belangrijkste vraag blijft of het management het geld op een verstandige manier gebruikt en of de onderneming op lange termijn daadwerkelijk meer waarde creëert voor haar aandeelhouders. Benieuwd wat earnings growth is en hoe je bedrijven met sterke winstgroei herkent? In deze blog ontdek je hoe winstgroei inzicht geeft in de prestaties en toekomstmogelijkheden van een bedrijf.

Disclaimer

De informatie op deze website is uitsluitend bedoeld voor informatieve en educatieve doeleinden. Hoewel we streven naar volledigheid en actualiteit, kunnen we niet garanderen dat alle verstrekte informatie juist, volledig of actueel is. Er kunnen geen rechten worden ontleend aan de inhoud van deze website.

Financiële beslissingen brengen risico’s met zich mee. De informatie op deze site vormt geen financieel advies en vervangt geen professioneel advies van een erkend financieel adviseur. Beleggen en andere financiële handelingen kunnen leiden tot verlies van (een deel van) het ingelegde vermogen.

De beheerders van deze website aanvaarden geen aansprakelijkheid voor directe of indirecte schade die voortvloeit uit het gebruik van de informatie op deze site.

Bezoekers wordt aangeraden om altijd zelf onderzoek te doen en professioneel advies in te winnen voordat zij financiële beslissingen nemen.

Blogs