FOMO staat voor Fear Of Missing Out, oftewel de angst om een kans mis te lopen. Bij beleggen ontstaat FOMO wanneer je een aandeel of ETF snel wilt kopen omdat de koers sterk stijgt en je bang bent dat je anders de verdere stijging mist. Het gevoel kan behoorlijk sterk zijn, vooral wanneer je ziet dat andere beleggers volgens sociale media grote rendementen behalen.
FOMO is op zichzelf geen beleggingsstrategie, maar het is wel een van de emoties die het gedrag van beleggers sterk kan beïnvloeden. Je koopt bijvoorbeeld een aandeel nadat het al tientallen procenten is gestegen, simpelweg omdat iedereen erover praat. Vervolgens draait het sentiment en daalt de koers. Juist dan kan blijken waarom handelen vanuit FOMO riskant is.
Dat betekent niet dat iedere belegger die een sterk stijgend aandeel koopt automatisch een verkeerde beslissing neemt. Soms stijgt een aandeel omdat de verwachtingen voor het bedrijf daadwerkelijk sterk verbeteren. Het probleem ontstaat wanneer je koopt zonder goed te weten waarom je het aandeel wilt hebben.
Hoe ontstaat FOMO bij beleggen?
FOMO ontstaat vaak wanneer je het gevoel krijgt dat anderen een kans pakken die jij mist. Je ziet bijvoorbeeld dat een aandeel in korte tijd sterk is gestegen. Vervolgens lees je berichten van andere beleggers die vertellen hoeveel rendement ze hebben behaald.
Daar kan een simpele gedachte uit ontstaan:
“Als ik nu niet instap, ben ik te laat.”
Dat gevoel kan ervoor zorgen dat je minder kritisch naar de belegging kijkt.
Een stijgende koers versterkt het gevoel
Een aandeel dat wekenlang stijgt, krijgt vaak steeds meer aandacht. Nieuwswebsites, sociale media en beleggingsfora kunnen de belangstelling verder vergroten.
Hierdoor ontstaat soms een sneeuwbaleffect. Meer aandacht leidt tot meer beleggers die het aandeel bekijken. Een deel daarvan besluit te kopen, waardoor de koers verder stijgt. De hogere koers trekt vervolgens opnieuw aandacht.
Dat betekent niet automatisch dat er sprake is van een bubbel. Een aandeel kan namelijk ook sterk stijgen omdat de onderneming daadwerkelijk veel beter presteert dan verwacht.
Het verschil zit in de reden achter de stijging.
Sociale media kunnen FOMO versterken
Sociale media maken het gemakkelijker om voortdurend te zien wat andere beleggers doen.
Je ziet vooral de succesvolle verhalen: iemand die een aandeel precies op het juiste moment heeft gekocht en vervolgens een groot rendement behaalt. Veel minder zichtbaar zijn de beleggers die op hetzelfde moment verlies hebben geleden.
Daardoor kan een vertekend beeld ontstaan.
Je krijgt misschien het gevoel dat iedereen geld verdient en dat jij achterblijft.
Dat kan ervoor zorgen dat je sneller beslissingen neemt zonder voldoende onderzoek te doen.
FOMO ontstaat ook tijdens een brede beursstijging
Het hoeft niet om één aandeel te gaan.
Wanneer de AEX, S&P 500 of een andere belangrijke index maandenlang stijgt, kunnen beleggers bang worden dat ze de hele beursrally missen.
Iemand die lange tijd cash heeft aangehouden, kan dan plotseling besluiten om een groot bedrag in de markt te stoppen.
Dat kan prima uitpakken, maar de beslissing is dan vooral gebaseerd op angst om achter te blijven.
Waarom kan FOMO gevaarlijk zijn?
Dat kan verschillende gevolgen hebben.
Je koopt mogelijk na een grote stijging
Een aandeel dat al sterk is gestegen, kan nog verder stijgen. Maar na een grote koersstijging kan ook een correctie volgen.
Stel dat een aandeel van €50 naar €80 is gestegen. Je koopt omdat je verwacht dat het aandeel naar €100 gaat.
Als de koers vervolgens terugvalt naar €65, heb je ondanks een bedrijf dat misschien nog steeds goed presteert een aanzienlijk verlies op je aankoop.
Hoe hoger je instapt, hoe belangrijker het wordt om te weten welke verwachtingen al in de koers verwerkt zijn.
Je kijkt minder naar de waardering
Bij FOMO zijn beleggers soms vooral bezig met de vraag:
“Hoeveel kan dit aandeel nog stijgen?”
Een betere vraag is:
“Wat betaal ik voor de winst en groeiverwachtingen van dit bedrijf?”
Een uitstekend bedrijf kan namelijk toch een onaantrekkelijke belegging zijn wanneer de aandelenkoers al extreem hoge verwachtingen weerspiegelt.
Je kunt te veel risico nemen
FOMO kan er ook voor zorgen dat je een te groot bedrag in één belegging stopt.
Wanneer je bang bent dat een kans direct verdwijnt, kan het aantrekkelijk lijken om snel een groot bedrag te investeren.
Daardoor ontstaat concentratierisico.
Als het aandeel vervolgens sterk daalt, heeft dat een veel grotere impact op je totale vermogen.
FOMO kan leiden tot impulsief verkopen
FOMO stopt niet nadat je hebt gekocht.
Wanneer het aandeel vervolgens daalt, kan angst omslaan in paniek.
Je denkt eerst dat de koers tijdelijk terugvalt. Bij een verdere daling begin je te twijfelen. Uiteindelijk verkoop je misschien met verlies omdat je bang bent dat de koers nog veel verder daalt.
Zo kan een belegger eerst te laat kopen en vervolgens te vroeg verkopen.
Dat is een van de meest voorkomende problemen bij emotioneel beleggen.
Hoe voorkom je FOMO als belegger?
FOMO volledig uitschakelen is lastig. Beleggen draait nu eenmaal deels om onzekerheid en niemand wil achteraf ontdekken dat hij een grote kans heeft gemist. Je kunt wel voorkomen dat dit gevoel je beslissingen gaat beheersen.
Maak vooraf een beleggingsplan
Een duidelijk plan helpt om rustiger te blijven.
Bepaal bijvoorbeeld:
- Hoeveel je periodiek wilt beleggen.
- Welke soorten beleggingen bij je passen.
- Hoeveel risico je accepteert.
- Hoe lang je wilt beleggen.
- Wanneer je een belegging wel of niet verkoopt.
Wanneer je dit vooraf bepaalt, hoef je tijdens een sterke beursstijging minder beslissingen op basis van emoties te nemen.
Vraag jezelf af waarom je wilt kopen
Voordat je een aandeel koopt omdat het sterk stijgt, kun je jezelf een paar vragen stellen.
Waarom stijgt dit aandeel?
Wat verwacht ik dat het bedrijf de komende jaren gaat verdienen?
Is de huidige koers daar al op vooruitgelopen?
Zou ik dit aandeel ook kopen als niemand er vandaag over praat?
Die laatste vraag is vooral interessant.
Wanneer je antwoord “nee” is, kan dat een aanwijzing zijn dat FOMO een belangrijke rol speelt.
Kijk niet alleen naar rendementen van anderen
Een belegger die vertelt dat hij 80% rendement heeft behaald, vertelt meestal niet het volledige verhaal.
Misschien heeft die persoon ook grote verliezen geleden met andere beleggingen. Misschien heeft hij veel meer risico genomen dan jij prettig vindt.
Je hoeft het rendement van iemand anders daarom niet te kopiëren.
Je eigen financiële doelen en risicobereidheid zijn belangrijker.
Periodiek beleggen kan helpen
Wie regelmatig een vast bedrag belegt, hoeft minder bezig te zijn met het perfecte instapmoment.
Bijvoorbeeld iedere maand een vast bedrag in een breed gespreide ETF beleggen.
Je koopt dan soms wanneer koersen hoog staan en soms wanneer ze laag staan.
Dat voorkomt dat je het gevoel krijgt dat je op één specifiek moment móét instappen.
Accepteer dat je kansen zult missen
Dit klinkt misschien vreemd, maar het is een belangrijke les.
Je gaat als belegger altijd rendement missen.
Je zult aandelen ontdekken die na jouw verkoop nog veel verder stijgen. Je zult soms een enorme koersstijging zien zonder dat je hebt meegedaan.
Dat hoort bij beleggen.
Je hoeft niet iedere winnaar te bezitten om op lange termijn succesvol te kunnen beleggen.
Het doel is niet om iedere kans te pakken, maar om een strategie te volgen die je langdurig kunt volhouden.
FOMO is uiteindelijk vooral een psychologisch risico. De angst om een koersstijging te missen kan ervoor zorgen dat je koopt zonder voldoende onderzoek, te veel risico neemt of op een ongunstig moment instapt.
Dat betekent niet dat je een sterk stijgend aandeel altijd moet vermijden. Soms is een stijging volledig gerechtvaardigd doordat de winstvooruitzichten van een bedrijf sterk verbeteren. Het gaat erom dat je begrijpt waarom je koopt en welke prijs je daarvoor betaalt.
Een goede manier om FOMO onder controle te houden, is daarom vooraf een beleggingsplan te maken. Bepaal hoeveel risico je wilt nemen, hoe je portefeuille eruitziet en onder welke omstandigheden je koopt of verkoopt. Kijk daarnaast kritisch naar berichten op sociale media en laat je niet uitsluitend beïnvloeden door rendementen die anderen laten zien.
De beurs biedt iedere dag nieuwe kansen, maar je hoeft ze niet allemaal te benutten. Wie FOMO herkent, kan bewuster beleggen en voorkomt dat de angst om iets te missen uiteindelijk leidt tot beslissingen waar je later spijt van krijgt. Benieuwd wat marktsentiment is en hoe het de beurs beïnvloedt? In deze blog ontdek je hoe het vertrouwen en de verwachtingen van beleggers de koersen kunnen sturen.